• Các thành viên của E4VN nên đọc ebook bằng máy đọc sách Kindle để tránh mỏi mắt, hại mắt. Tham khảo các dòng máy đọc sách nổi tiếng tại https://www.maydocsach.vn/may-doc-sach-kindle/ Tất cả tài liệu, ebook đều là miễn phí.
    LƯU Ý: SPAM SẼ BỊ KHÓA TÀI KHOẢN NGAY LẬP TỨC, ĐỒNG THỜI CHẶN LUÔN TÊN MIỀN!!!
  • may doc sach kindle

Tài Liệu Phân tích vai trò của các yếu tố đối với sự hình thành và phát triển nhân cách. Liên hệ thực tiễn đời sống hiện nay

#1
MỤC LỤC
A. MỞ ĐẦU 2
B. NỘI DUNG .2
I. KHÁI QUÁT CHUNG VỀ NHÂN CÁCH 2
1. Khái niệm nhân cách . .2
II. VAI TRÒ CỦA CÁC YẾU TỐ ĐỐI VỚI SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN NHÂN CÁCH . 2
1. Di truyền 2
2. Hoàn cảnh sống . 4
3. Nhân tố giáo dục 6
4. Nhân tố hoạt động .8
5. Yếu tố giao tiếp .9
III. LIÊN HỆ THỰC TIỄN . 10
C. KẾT BÀI .11
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 12





A. MỞ ĐẦU
Như chúng ta đã biết, từ xưa đến nay, đạo đức con người luôn được coi trọng và giữ gìn phát huy nhằm xây dựng nên một xã hội tốt đẹp văn minh. Để đánh giá đạo đức của con người, bản chất và giá trị của con người thì nhân cách luôn là yếu tố được quan tâm hàng đầu. Sự hình thành và phát triển của nhân cách phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau và những yếu tố này có tác động mạnh mẽ tới nhân cách của con người. Và sau đây, em xin được trình bày bài viết của mình về vấn đề “ Phân tích vai trò của những yếu tố ảnh hưởng đến sự hình thành và phát triển của nhân cách, liên hệ thực tiễn
B. NỘI DUNG
I. KHÁI QUÁT CHUNG VỀ NHÂN CÁCH
1. Khái niệm nhân cách
Định nghĩa: Nhân cách là tổ hợp những thuộc tính tâm lí của một cá nhân biểu hiện ở bản sắc và giá trị xã hội người ấy.
Đặc điểm của nhân cách: nhân cách có các đặc điểm sau: tính ổn định, tính thống nhất, tính tích cực và tính giao tiếp.
II. VAI TRÒ CỦA CÁC YẾU TỐ ĐỐI VỚI SỰ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN NHÂN CÁCH
1. Di truyền
Di truyền là một sự kế thừa của cơ thể sống đảm bảo sự tái tạo ở thế hệ mới những nét giống nhau về mặt sinh vật đối với thế hệ trước và đảm bảo năng lực đáp ứng những đòi hỏi của hoàn cảnh theo một cơ chế đã định sẵn. Trong khi đó, những đặc điểm giải phẫu sinh lí của cá thể ngoài những yếu tố do di truyền tạo nên, còn có những yếu tố riêng tự tạo do sự vân động và phát triển của cá thể. Những yếu tố như thế đối với con người có ngay từ trong môi trường bào thai của mẹ. Chính vì vậy, một cá thể vừa mang một số đặc điểm giải phẫu sinh lí của cha mẹ vừa có những cái gì đó của riêng nó.
Bẩm sinh - di truyền là những đặc điểm giải phẫu sinh lý của hệ thần kinh và các cơ quan cảm giác, vận động. Đối với mỗi cá thể khi ra đời đã nhận được một số đặc điểm về cấu tạo và chức năng của cơ thể từ các thế hệ trước theo con đường di truyền, trong đó có những đặc điểm về cấu tạo và các chức năng của các giác quan và não. Những đặc điểm của hoạt động thần kinh cấp cao được biểu hiện ngay từ những ngày đầu của cá thể. Tuy nhiên, không thể kết luận về vai trò quyết định của di truyền trong sự hình thành và phát triển tâm lý nhân cách. Bất cứ một chức năng tâm lí nào mang bản chất con người của nhân cách chỉ có thể được phát triển trong hoạt động của bản thân cá nhân đó và trong điều kiện của xã hội loài người. Cùng một kiểu hệ thần kinh nhiều loại năng lực, nhiều loại tính cách khác nhau có thể được hình thành và ngược lại.
Một điểm nữa là, sự tác động của yếu tố di truyền đối với từng giai đoạn phát triển lứa tuổi và đối với từng hoạt động cụ thể là khác nhau. Ví dụ như tiềm năng ca hát cần phải được phát triển và bồi dưỡng từ nhỏ.
Tóm lại, bẩm sinh – di truyền đóng vai trò đáng kể trong sự hình thành và phát triển tâm lý nhân cách. Chính nó tham gia vào sự tạo thành cơ sở vật chất của các hiện tượng tâm lý – những đặc điểm giải phẫu và sinh lý của cơ thể, trong đó có hệ thần kinh. Từ đó có thể khẳng định vai trò tiền đề vật chất của yếu tố di truyền đối với sự hình thành và phát triển của nhân cách.
Liến hệ thực tế: NSND Lê Khanh là một diễn viên có nhiều đóng góp cho lớn cho nền điện ảnh nước nhà, được phng danh hiệu NSND trước tuổi cũng có gia thế nghệ thuật truyền thống. Bố mẹ của cô là nghệ sĩ kịch nói Trần Tiến và Lê Mai. Hai người chị em của Lê Khanh cũng là những nghệ sĩ nổi tiếng không kém là NSƯT Lê Vân và NSƯT Lê Vy.
2. Hoàn cảnh sống
a. Hoàn cảnh tự nhiên
Hoàn cảnh tự nhiên vốn có sự tác động tới sự hình thành và phát triển nhân cách của con người.
Như ta đã biết, mỗi dân tộc sống trên một lãnh thổ nhất định, có cái độc đáo của hoàn cảnh địa lí: ruộng đồng và khoáng sản, núi và sông, trời và biển, mưa và gió, hoa cỏ và âm thanh Những điều kiện ấy quy định đặc điểm của các dạng, các nghành sản xuất, đặc tính của ngề nghiệp( tức là những phương tức hoạt động của con người trong tự nhiên) và một số nét riêng trong phạm vi sáng tạo nghệ thuật.Qua đó, quy định các giá trị vật chất và tinh thần ở một mức độ nhất định. Cho nên có thể nói rằng, tâm lý dân tộc mang dấu ấn của hoàn cảnh tự nhiên thông qua khâu trung gian là phương thức sống.
Xét cho cùng, nhiều phong tục tập quán đều có nguồn gốc từ điều kiện tự nhiên. Một số nét tâm lí nào đó của bản địa, của nghề nghiệp cũng có thể được hiểu theo logic ấy. Nhân cách như là một thành viên xã hội, chịu ảnh hưởng của điều kiện tự nhiên thông qua những giá trị vật chất và tinh thần, qua phong tục tập quán của địa phương, của nghề nghiệp – những cái vốn có liên hệ với điều kiện tự nhiên ấy và qua phương thức sống của chính bản thân nó.
Ví dụ: Khi trời nắng gắt thì người ta cảm thấy khó chịu bức bối dẫn đến có thể hay cáu gắt và không được vui vẻ, còn vào những ngày trời mát mẻ, thời tiết đẹp thì con người cảm thấy dễ chịu thích đi chơi, thích gặp bạn bè và có hứng thú trong làm việc
b. Hoàn cảnh xã hội
Hoàn cảnh xã hội có ảnh hưởng quan trọng đến sự hình thành và phát triển nhân cách.
Rõ ràng là không có sự tiếp xúc với con người thì cá thể lớn lên và phát triển trong trạng thái động vật, nó không thể trở thành một con người, một nhân cách. Nhân cách đó là một sản phẩm của xã hội. như thế có nghĩa là đứa trẻ muốn trở thành một nhân cách thì phải có sự tiếp xúc với người lớn để nắm vững tri thức, kinh nghệm lịch sử xã hội, để được chuẩn bị bước vào cuộc sống và lao động trong văn hóa của thời đại.
Quan hệ sản xuất quy định nội dung của nhiều nét tâm lí cơ bản của nhân cách .
Tâm lý nhân cách phụ thuộc vào quan hệ chính trị và pháp luật. Vị trí giai cấp của cá nhân sẽ kích thích tính tích cực của nó ở mức độ này mức độ khác trong vai trò xã hội. Nhu cầu, hứng thú, lí tưởng phụ thuộc không ít vào vai trò ấy.
Đặc tính của quan hệ sản xuất, quan hệ chính trị pháp luật biểu hiện qua hệ tư tưởng đạo đức và ở những mức độ khác qua phong tục tập quán. Trong tất cả những mối quan hệ xã hội được nêu trên, nhân cách không chỉ là một khách thể mà còn là một chủ thể. Cá nhân tồn tại có ý thức, nó có thể lựa chọn phương thức sống của mình và do đó nó lựa chọn những phản ứng khác nhau trước tác động của hoàn cảnh xã hội.
Trong môi trường xã hội, ta còn thấy những hiện tượng tâm lý xã hội quần chúng khác ảnh hưởng đến sự phát triển tâm lý nhân cách. Dư luận và tâm trạng chun, đó là sự phán xét đánh giá của sự đông người về sự kiện đời sống xã hội của hoạt động tập thể của hành vi cá nhân. Dư luận được hình thành thầm lặng hoặc có ý thức. Có thể đóng vai trò tích cực hay tiêu cực trong đời sống được bắt nguồn từ sự kiện thực hay bịa. Nó nảy sinh, phát triển trên tâm trạng xã hội và có ảnh hưởng trở lại tâm trạng đó.
Tâm trạng chung: bao trùm bầu không khí lạc quan hay bị quan – sức phấn đấu chung cho cả nhóm hay cá nhân đều chịu ảnh hưởng của tâm trạng chung đó.
Ví dụ: lời nói, cử chỉ, việc làm, cách nhìn, nếp nghĩ của một thành viến đều có muôn màu muôn vẻ của tâm trạng chung đó, tình cảm của nhân cách được kết tinh dần trong đó. Ta có thể thấy tâm trạng chung của một gia đình, một nhóm bạn, một thế hệ, một dân tộc, một thời đại
Thi đua: là phương thức tác động qua lại giữa các cá nhân, nhóm và tập thể làm tăng cho kết quả hoạt động của nhau nhiều phẩm chất nhân cách, tập thể được phát triển qua thi đua.
Bắt chước: thể hiện ra trong mỗi lĩnh vực của đời sống (vui chơi, học tập, lao đông, giao tiếp) bắt chước diễn ra một cách có ý thức, bắt chước trong cách giao tiếp, ngôn ngữ
3. Nhân tố giáo dục
Theo quan điểm tâm lý học và giáo dục học hiện đại thì giáo dục giữ vai trò chủ đạo trong sự phát triển nhân cách.
Trong tâm lý học, giáo dục thường được hiểu như là quá trình tác động có ý thức, có mục đích, và có kế hoạch về mặt tư tưởng, đạo đức và hành vi trong tập thể trẻ em và học sinh, trong gia đình và cơ quan giáo dục ngoài nhà trường. Nhưng thực ra giáo dục còn có nghĩa rộng hơn giáo dục bao gồm cả việc dạy học cùng với hệ thống các tác động sư phạm khác, trực tiếp hoặc gián tiếp trong lớp và ngoài lớp, trong trường và ngoài trường, trong gia đình và ngoài xã hội. Vai trò chủ đạo của giáo dục giáo dục đối với sự hình thành và phát triển nhân cách của thế hệ trẻ được thể hiện ở những điểm sau đây:
Giáo dục vạch ra chiều hướng cho sự hình thành và phát triển nhân cách của học sinh và dẫn dắt sự hình thành và phát triển nhân cách của học sinh theo chiều hướng đó
Ví dụ: giáo dục trẻ phải biết ngoan ngoãn, lễ phép, vâng lời ông bà, cha mẹ, biết nhường nhịn và đùm bọc giúp đỡ bạn bè, anh chị em
Giáo dục có thể mang lại những cái mà các yếu tố bẩm sinh – di truyền hay môi trường tự nhiên không có được.
Ví dụ: trẻ em khi sinh ra có thể phát triển và lớn lên bình thường nhưng để có thể đọc viết và tình toán thì phải được đến trường để học tập mới có thể biết chữ
Giáo dục có thể bù đắp những chỗ thiếu hụt do bệnh tật đem lại cho con người.
Ví dụ: bằng những phương pháp giáo dục đặc biệt cho những người khuyết tật như bị câm, bị điếc thì khả năng đó có thể được phục hồi những chức năng đã mất.
Giáo dục có thể uốn nắn những phẩm chất tâm lý xấu, do tác động tự phát của môi trường xã hội gây nên và làm cho nó phát triển theo chiều hướng mong muốn của xã hội
Ví dụ: những phạm nhân trong tù được các cán bộ quản giáo cho tham gia các hoạt động hàng ngày để cải tạo và trở thành người lương thiện
Giáo dục có thể đi trước hiện thưc, trong khi tác động tự phát của xã hội chỉ ảnh hưởng đến cá nhân ở mức độ hiện có của nó.
Ví dụ: mục tiêu giáo dục của chúng ta là xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa
Như vậy, giáo dục một mặt cung cấp cho con người những tri thức, kỹ năng, kỹ xảo, mặt khác, hình thành trong nhân cách họ những phẩm chất tâm lý cần thiết theo yêu cầu của sự phát triển xã hội. trong xã hội hiện nay, gia đình, nhà trường và xã hội có thể đạt tới một sự thống nhất cao hơn trong việc giáo dục thế hệ trẻ.
4. Nhân tố hoạt động
Hoạt động cá nhân đóng vai trò quyết định trực tiếp tới sự hình thành và phát triển nhân cách của con người. Điều này thể hiện sự phù hợp với quan điểm triết học “ tự thân vận động”
Như ta thấy, con đường tác động có mục đích, tự giác của xã hội bằng giáo dục đến thế hệ trẻ sẽ không có hiệu quả nếu như bản thân cá nhân học sinh không tiếp nhận, không hưởng ứng những tác động đó, không trực tiếp tham gia vào các hoạt động nhằm phát triển tâm lý, hình thành nhân cách. Bởi vậy, hoạt động mới là nhân tố tác động quyết định trực tiếp đối với sự hình thành và phát triển nhân cách của cá nhân. Điều này hoàn toàn phù hợp với quy luật tự thân vận động, về động lực bên trong của sự phát triển nói chung. Hoạt động của cá nhân nhằm để thỏa mãn những nhu cầu tự nhiên hay nhu cầu xã hội, vật chất hay tinh thần của đời sống riêng hay đời sống xã hội là những biểu hiện phong phú về tính tích cực của nhân cách.
Hoạt động là phương thức tồn tại của con người, là nhân tố quyết định trực tiếp sự hình thành và phát triển nhân cách. Hoạt động của con người là hoạt động có mục đích, mang tính xã hội, cộng đồng, được thực hiện bằng những thao tác nhất định, với những công cụ nhất định. Vì vậy, mỗi loại hoạt động có những yếu cầu nhất định và đòi hỏi ở con người những phẩm chất tâm lý nhất định. Qua trình tham gia hoạt động làm cho con người hình thành những phẩm chất đó. Vì thế, nhân cách của họ được hình thành và phát triển.
Như vậy khác với động vật, hoạt động của con người có mục đích, có ý thức. Hoạt động của con người được hình thành và phát triển cùng với sự hình thành và phát triển ý thức, là nguồn gốc và nội dung của ý thức. Hoạt động của con người được thực hiện không chỉ trong mối quan hệ của con người với sự vật mà cả trong mối quan hệ với người khác.
Ví dụ: các nghiên cứu khoa học của các nhà khoa học cho thấy, những đứa trẻ thường xuyên được tổ chức hoạt động vui chơi bổ ích thường có sự phát triển tâm lý nhân cách tốt hơn những đứa trẻ phải tham gia các hoạt động không tốt hoặc đứa trẻ ít hoạt động.
5. Yếu tố giao tiếp
Giao tiếp có ảnh hưởng rất quan trọng đến sự phát triển tâm lý nhân cách, nó là một trong những con đường cơ bản để hình thành và phát triển nhân cách.
Khác với hoạt động, đối tượng giao tiếp là những chỉnh thể tâm lý sống động, nhân cách hoàn chỉnh. Ở đây diễn ra mối quan hệ giữa chủ thể và chủ thể. Giao tiếp là điều kiện tồn tại của cá nhân và xã hội loài người. Nhu cầu giao tiếp là một trong những nhu cầu xã hội cơ bản, xuất hiện sớm nhất ở con người. Sự phát triển cả một cá nhân được quy định bởi sự phát triển của tất cả các cá nhân khác mà nó giao tiếp trực tiếp hoặc gián tiếp với họ. Chính con người làm xuất hiện, duy trì, phát triển giao tiếp và trở thành sản phẩm của giao tiếp. Nhờ giao tiếp con người tham gia vào các môi quan hệ xã hội, lĩnh hội nền văn hóa xã hội, chuẩn mực xã hội, đồng thời thông qua giao tiếp, con người đóng góp năng lực của mình vào kho tàng chung của nhân loại.
Trong giao tiếp, con người không chỉ nhận thức được người khác, nhận thức các quan hệ xã hội mà còn nhận thức được chính bản thân mình, từ đó đối chiếu so sánh mình với người khác, với chuẩn mực xã hội, tự đánh giá bản thân mình như là một nhân cách.
Như vậy yếu tố giao tiếp là nhân tố cơ bản hình thành nên nhân cách con người.
III. LIÊN HỆ THỰC TIỄN
Nhân cách được hình thành và phát triển dựa trên nhiều những yếu tố được tổng hợp lại và những yếu tố này lại có ảnh hưởng rất lớn. Trong thực tế, đất nước nào cũng có những vĩ nhân, những nhân cách lớn mà đời đời các thế hệ không thể lãng quên. Nhân loại xưa tự hào vì có nhà bác học Đácuyn với câu nói nổi tiếng “ bác học không có nghĩa là ngừng học”. Nhân dân Việt nam tự hào vì có vị lãnh tụ vĩ đại Hồ Chí Minh – một nhân cách lớn .những con người ấy là những nhân cách điển hình được mọi người biết đến.
Ngoài những nhân cách lớn của toàn xã hội như vậy, trong cuộc sống của chúng ta còn hiện hữu những con người với những phẩm chất tốt đẹp cao quý đáng được trân trọng, cuộc sống của họ bình dị những đã tô đẹp cho những người xung quanh họ trở thành những tấm gương sáng cho mọi người noi theo. Tuy nhiên hiện nay trên đất nước ta cùng với sự phát triển nhanh chóng của nền khoa học kỹ thuật, sự hội nhập kinh tế đã có những tác động không nhỏ đến mỗi cá nhân trong xã hội mà xét đến ở đây là những tác động tiêu cực làm phức tạp lối sống của mỗi người mà xét đến ở đây là những tác động tiêu cực , làm phức tạp thêm lối sống của mỗi người mà đặc biệt ảnh hưởng đến sự hình thành và phát triển nhân cách của một thế hệ trẻ của tương lai đất nước. có thể thấy sự thay đổi nhanh chóng của tuổi trẻ Việt Nam trong thời kì mới, xã hội đã làm cho nhân cách bị sáo mòn. Nhiều những cảm bẫy, những thú vui đã trở thành những trò tiêu khiển làm cho giới trẻ bị mất hướng đi đúng đắn Vì vậy, để có đủ đức đủ tài thì bản thân mỗi cá nhân phải nhận thức được tầm quan trọng của các yêu tố ảnh hưởng đến sự hình thành và phát triển của nhân cách: phải biết kết hợp giữa các giá trị truyền thống với với những giá trị chuẩn mực mới từ đó rèn luyện bản thân theo hướng đáp ứng được tốt nhất những yêu cầu đó.
Cần phải không ngừng tạo lập những mối quan hệ, tích cực giao tiếp với bạn bè thầy cô, thu thập những kiến thức xã hội - lịch sử để phát triển nhân cách một cách toàn diện nhất. Cần có sự năng động trong mọi lĩnh vực để nhanh chóng hòa nhập vào cuộc sống, biết nhìn nhận và đánh giá bản thân về những mặt đạt được và những mặt còn thiếu sót, luôn vạch ra những mục đích mà mình muốn vươn tới, phải nghiêm khắc với chính bản thân mình để không ngừng hoàn thiện mình và cuối cùng phải tạo cho mình một môi trường làm việc hoàn toàn lành mạnh để kích thích được sự sáng tạo của cá nhân.
Là sinh viên – những chủ nhân tương lai của đất nước, chúng ta hãy ra sức rèn luyện nhân cách, vì nhân cách là yếu tố quyết định đến sự thành công của mỗi cá nhân chúng ta, phải biết hướng đến những điều tốt đẹp để không ngừng nỗ lực và rèn luyện mình, tham gia tích cực vào các hoạt động của trường, đem sức trẻ cống hiến cho đời bằng các phong trào tình nguyện, không ngừng sáng tạo và học hỏi, mở rộng quan hệ giao tiếp để phát triển nhân cách xứng đáng với vị trí chủ nhân của tương lai đất nước.
C. KẾT LUẬN
Sự hình thành và phát triển nhân cách chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố khác nhau, mỗi yếu tố lại giữ một vai trò nhất định. Mỗi người trong chúng ta đều phải chịu ảnh hưởng của những yếu tố ấy để có thể hình thành nhân cách, có những yếu tố có thể thay đổi nhưng có những yếu tố đã là cố định bất biến. Bản thân hãy cố gắng rèn luyện để có được một nhân cách tốt, trở thành môt con người hoàn thiện






DANH MỤC TÀI LIỆU
1. Giáo trình tâm lí học đại cương, trường đại học Luật Hà Nôi, nhà xuất bản công an nhân dân, Hà Nội - 2006.
2. (10 Điểm) Phân tích vai trò của các yếu tố đối với sự hình thành, phát triển nhân cách. Liên hệ thực - Tải tài liệu miễn phí
3. Sự hình thành và phát triển nhân cách cũng như vai trò của nó - Luận văn, đồ án, đề tài tốt nghiệp
 
Top